Saltar al contenido
Sin adjetivos

Pleno del 6 de febrero de 2024

Proposición no de Ley relativa a las actuaciones que el Gobierno debe tomar en relación con las infraestructuras y el transporte en la Comunidad Autónoma de Galicia.

Proposición no de Ley ante el Pleno.. Autor: Grupo Parlamentario Popular en el Congreso. Transcripción literal del Diario de Sesiones n.º 21.

Modelo territorial

Votación

  • 6 de febrero de 2024: salió adelante, 171 sí, 3 no, 169 abstenciones.

Celso Luis Delgado Arce

PPDiputado.Página 41Vídeo

Buenas tardes, señor presidente, señorías. El próximo 18 de febrero, como todos saben, hay elecciones al Parlamento de Galicia y quizás eso justifica y explica que haya varios puntos del orden del día que tocan temas de interés gallego. El Partido Popular, que ha gobernado la Xunta de Galicia en estos últimos años, se presenta a estos comicios con un nuevo programa, pero también—como es su obligación— rindiendo cuentas ante los electores de lo que ha hecho. Y creo que es razonable y sensato que sus adversarios políticos, que también se presentan a estas elecciones, oferten sus propuestas, pero no pueden eludir dar cuenta de cómo han tratado a Galicia en este mismo periodo de tiempo. (Aplausos). Justamente, de esto va esta proposición no de ley que se ciñe a las áreas de movilidad, de infraestructuras y de transportes. Pedro Sánchez lleva al frente del Gobierno de España cinco años y ocho meses y en este amplio periodo de tiempo ha decidido marginar a la Comunidad Autónoma de Galicia en lo referente a las inversiones, teniendo claro reflejo en los presupuestos generales del Estado. Todo esto no lo ha hecho solo, lo ha hecho contando con la inestimable colaboración de sus socios de investidura, de su socio de Gobierno, pero, claro, por supuesto, con la inestimable colaboración del Bloque Nacionalista Galego. Veamos algunos ejemplos de este maltrato. El Grupo Parlamentario Socialista boicoteó en la pasada legislatura la tramitación de la proposición de ley orgánica de transferencia de la titularidad y competencias de la autopista AP-9 a Galicia. Dilaciones constantes, negativa a que se reunirá la ponencia y enmiendas que querían desnaturalizar la transferencia limitándola a la Administración y a la explotación. En este punto conviene recordar el acuerdo de investidura firmado el 3 de enero de 2020 entre Adriana Lastra, entonces dirigente socialista, y doña Ana Pontón, líder del Bloque Nacionalista Galego. Se comprometían a que en el año 2020 se transfiriera la competencia de esta autopista a la Comunidad Autónoma de Galicia. Lo cierto y verdad es que este incumplimiento fue total. No fue en 2020 ni en 2021 ni en 2022 ni en 2023, y el Bloque Nacionalista calló. Nos preguntamos: ¿Y ahora para la nueva investidura no tuvo en cuenta lo que pasó? Pues no. Ha vuelto a dar otra vez la investidura a Pedro Sánchez a cambio de nada. Un Bloque Nacionalista muy bravo en Galicia, pero realmente muy manso en Madrid. (Aplausos). Quiero señalar también, señorías, que la autopista AP-9 tiene los peajes más elevados del Estado, pese a las bonificaciones, y que el Gobierno socialista, en lugar de congelarlos, como ha hecho la Xunta de Galicia para 2024 en las autopistas de su titularidad, los ha elevado. En el caso de la AP-9 un 6,55 % y en el caso de la AP-53 un 5 %. Nosotros estamos quejándonos amarga y claramente de esto y demandamos la liberación del peaje de la AP-53 entre Santiago y Alto de Santo Domingo. Lo mismo cabe decir del abandono en materia de carreteras, del desesperante retraso en la ejecución de autovías como la A-54 LugoSantiago y el abandono de otras como la A-76, la A-56, la A-74 y tantas otras. Lo mismo en carreteras convencionales. No puedo pararme a desarrollar cómo ha sido el deterioro de los firmes en estos años por invertir mucho menos de lo necesario para mantener las carreteras en buen estado. Y en materia de la autovía del Noroeste, hay que destacar el agravio que supone para Galicia que, después de treinta meses desde que se colapsaron los viaductos de la A-6, solo ha sido abierto un carril unidireccional. Nos preguntamos qué pasaría si una entrada a una comunidad autónoma diferente a Galicia, como Cataluña o Madrid, tuviera un colapso de estas características; seguro que todos los recursos económicos y presupuestarios se dedicarían a esta finalidad. Nuestra proposición no de ley no se olvida tampoco de los temas ferroviarios, del monumental fracaso del funcionamiento de los servicios ferroviarios de media distancia en Galicia, con horarios que se incumplen, con trenes que no llegan o con constantes incidencias tanto de Renfe como de ADIF. Reclamamos en nuestra iniciativa también, lógicamente, el corredor atlántico de mercancías, un corredor que ha sido abandonado en relación con el corredor mediterráneo en volumen de inversiones y en ámbito de ejecución. Todavía hoy en día seguimos esperando un plan director para este corredor. Y lo mismo cabe decir de los trenes AVRIL. Ciertamente, la alta velocidad llegó a Ourense en el año 2021, después de grandes inversiones plurianuales del Estado, pero no ha llegado a las otras capitales de Galicia, y todo ello porque los trenes contratados en 2016 por el Gobierno del Partido Popular y que tenían que haber sido entregados en julio de 2020 todavía no están en operación. En definitiva, señorías, nosotros reclamamos también que la variante exterior ferroviaria de Ourense sea licitada en su integridad y que el Gobierno se comprometa a hacer lo mismo que con la conexión ferroviaria con Portugal; igual que en lo referente a la modernización ferroviaria de Ourense-Monforte de Lemos-Lugo, porque es inaceptable que se hayan abandonado las variantes de Canabal y de Rubián, imprescindibles para reducir de forma efectiva los tiempos de viaje. Y hay muchos otros temas más en estas veintiuna propuestas concretas de nuestra proposición no de ley.

En relación con las enmiendas del Grupo Parlamentario Socialista quisiera decir que nos llama poderosamente la atención que ayer en el debate electoral que hubo en la televisión de Galicia el candidato y diputado Besteiro ―hoy ausente― declaró de una manera expresa la gratuidad de la AP9, la liberación del peaje de la AP-9 y de la AP-53. Hoy, cuando leemos la enmienda que el Partido Socialista nos presenta, solo encontramos una amplificación de las bonificaciones. ¿Quién mintió? ¿El señor Besteiro ayer? ¿Están mintiendo ustedes hoy? ¿Es todo un engaño electoral? ¿De qué estamos hablando? (Aplausos). Señorías, nosotros no queremos jugar con temas tan serios y sensibles. La ciudadanía espera de nosotros altura de miras y por eso nosotros no podemos aceptar unas enmiendas que descafeínan claramente los temas.

Respecto al Bloque Nacionalista Galego, que ahora nos plantea en el texto la liberación total de los peajes de la AP-9, ¿cómo es que no está esto plasmado en el acuerdo de investidura que acaban de firmar? ¿Cómo no está plasmado si era tan importante? ¿No será que estamos nuevamente ante un nuevo señuelo electoral para intentar distraer la atención?

Nada más, señor presidente. Muchas gracias. (Aplausos).

Presidencia. Muchas gracias. Para la defensa de las enmiendas formuladas por sus grupos, interviene, por el Grupo Parlamentario Mixto, el señor Rego Candamil.

Néstor Rego Candamil

BNGDiputado.Página 42Vídeo

Grazas, señor presidente. Señoras e señores do Partido Popular, é claro que lles vai mal a campaña, que todo indica, enquisas incluídas, que van camiño de perder a maioría absoluta e que vai haber un goberno galego do BNG presidido por Ana Pontón e será por iso que deciden traer hoxe aquí a campaña ao Congreso cunha PNL que incorpora propostas que vostedes nunca defenderon e outras que contradín o que vostedes mesmos fixeron. Mais non se preocupen, mesmo sabendo que a súa intervención é espuria e electoralista, o BNG vai votar a favor porque, cando se trata de defender os intereses da Galiza, a diferenza de vostedes, nós non temos ningún problema en apoiar propostas, veñan de onde viñeren. Por certo, agradézolle moito que me mencionen na exposición de motivos, o que xa empeza a parecer unha obsesión que, no fondo, é recoñecer, e non é a primeira vez, implícita ou explicitamente, neste caso, explicitamente froito dalgún lapso, que un deputado do BNG é máis útil para a Galiza que os 10 ou 13 do Partido Popular e o Goberno galego nas súas mans. Saben, creo que non van esquecer que onte houbo un debate en que o seu candidato señor Rueda saíu malparado. Un desastre, un auténtico desastre para vostedes. Mais dixo unha cousa interesante, talvez a única: «lean o programa do BNG», dixo o señor Rueda. Seguindo esa pauta, hoxe traen aquí unha proposta que copia de pe a pa, tintín por tintín, o acordo de investidura asinado polo BNG co Partido Socialista en materia de infraestruturas, por veces de forma deficiente ou incompleta, é verdade, mais aí está para quen quixer comprobalo. Mesmo cuestións que o PP nunca reclamou como as Cercanías ferroviarias, que si foron e son cabalo de batalla do BNG. Díganme, cando o Goberno galego do PP falou de Cercanías ferroviarias? Nos últimos anos parece que a súa única preocupación eran os trens Avril, porque na súa mentalidade colonial e centralista parece que o único que lles interesa é chegar 15 minutos antes a Madrid. A nós, o BNG, como á inmensa maioría da xente do noso país, o que lle preocupa é poder moverse todos os días e, por iso, priorizamos modernizar e completar a rede ferroviaria interna e tamén a conexión ferroviaria con Portugal. A propósito da liña Ourense-Lugo, actualmente en obras, estaba incluída no acordo de investidura do ano 2020, como a conexión ferroviaria tamén en execución co porto exterior da Coruña, porque o BNG se preocupa de que as cousas avancen, como agora están as conexións da Coruña con Lugo e Ferrol, incluído o bypass de Betanzos, de Santiago con Lugo, de Vigo con Valença no ano 2030 para conectar con Lisboa ou as Cercanías nas áreas urbanas antes de finalizar a lexislatura. Tamén o remate da A-54 antes de acabar 2024 e após 30 anos dos que vostedes tamén son responsábeis porque tiveron o Goberno tamén durante ese tempo. E o plan está, por certo, o plan de mellora de estradas do Estado, incluída a A-6, incluído tamén o viaduto do Castro. Coa AP-9 e a AP-53, o seu cinismo e hipocrisía alcanzan xa niveis de delirio. Reclaman o contrario do que fixeron; está ben, caeron do cabalo camiño de Damasco. Falan de liberar de peaxe a AP-53. Estamos de acordo, nós vímolo reclamando, pero ollen: foi o PP, un Goberno de Aznar, quen construíu con peaxe nada menos que, de 75 anos de concesión, o tramo Santiago-Lalín, inaugurado no ano 2004, un Goberno de Aznar, ao mesmo tempo que o Goberno galego bipartito do BNG e do PSOE impulsaba libre de peaxe a autovía entre Lalín e Ourense, a AG-53. Esa é a política do Partido Popular e o cinismo e a hipocrisía do Partido Popular. Lendo a súa PNL parece que foi ao revés, pero realmente foi así. Por certo, o BNG meteu no acordo de investidura bonificacións de até 75 %, mentres non sexa rescatada. Coa AP-9, peor. Refírome ao cinismo e á hipocrisía. Se, desde o día 17 de agosto do ano 2023, continuamos pagando peaxes, é grazas ao PP: un Goberno de Aznar prorrogou, nada menos que por 25 anos, a concesión, segundo a UE, ademais de maneira irregular. Ten aberto un procedemento de infracción. E teñen a cara de cemento de anunciar que soben as portaxes. Claro, soben polo que o PP acordou coa concesionaria, incluído o convenio de 2013, 1 % por riba do IPC que asinou a señora Ana Pastor como ministra de Fomento.

O BNG conseguiu bonificacións de até 60 % que están en vigor...

Muchas gracias, señor presidente. Señoras y señores del Partido Popular, está claro que la campaña no les va bien, que les va mal y que todo indica que, según las encuestas incluidas, el Partido Popular va camino de perder la mayoría absoluta y habrá un Gobierno gallego del BNG. Por eso han decidido traer hoy una proposición no de ley que incluye propuestas que nunca han defendido antes y que contradicen lo que ustedes han hecho hasta ahora. Pero no se preocupen, incluso sabiendo que la intención es espuria y electoralista, el BNG va a votar a favor, porque cuando se trata de defender a Galicia y los intereses de Galicia, a diferencia de ustedes, nosotros no tenemos ningún problema en apoyar las propuestas, vengan de donde vengan. Por cierto, les agradezco mucho que me mencionen en la exposición de motivos. Empieza a parecer una especie de lapsus ―ha sido realmente fruto de un lapsus―, pero reconocen que un diputado del BNG es más útil para Galiza que diez o trece del Gobierno gallego del Partido Popular, que está en sus manos. Saben que no se van a olvidar que ayer hubo un debate en el que el señor Rueda salió un poco mal parado, un desastre para ustedes, pero dijo alguna cosa interesante, tal vez la única; lean el programa del BNG, ha dicho el señor Rueda. Siguiendo esa pauta, hoy nos traen aquí, punto por punto y de pe a pa, un acuerdo, el acuerdo de investidura firmado por el BNG con el Partido Socialista en materia de infraestructuras. A veces deficiente, sí, o incompleto, pero ahí está para quien quiera comprobarlo, e incluso cuestiones que el PP nunca ha reclamado, como las cercanías ferroviarias, sí son caballo de batalla del BNG. Díganme ustedes cuándo el Gobierno gallego del PP habló de cercanías ferroviarias. Parece que la única preocupación eran los trenes AVRIL, porque en su mentalidad colonial y centralista parece que lo único que les interesa es llegar quince minutos antes a Madrid. A nosotros, al BNG, como a la inmensa mayoría de la gente de nuestro país, lo que nos preocupa es poder movernos todos los días y para eso priorizamos modernizar y completar la red ferroviaria interna; también la conexión con Portugal. A propósito, la línea Ourense-Lugo, actualmente en obras, estaba incluida en el acuerdo de investidura de 2020, al igual que la conexión ferroviaria con el puerto exterior de A Coruña. Y tal y como están ahora las conexiones de A Coruña con Lugo y Ferrol, incluyendo el baipás con Betanzos, de Santiago con Lugo, de Vigo con Valença, que estará antes de finalizar la legislatura. También la finalización de la A-54 antes de terminar 2024 y, después de treinta años, de los que ustedes también son responsables porque también han tenido el Gobierno, está la A-6 y el plan de mejora de carreteras. En cuanto a la AP-9 y la AP-53, su cinismo realmente alcanza niveles de delirio. Parece que se han caído del caballo camino de Damasco. Hablan de liberalizar el peaje de la AP-53, y estamos de acuerdo, pero, ojo, porque fue el PP, el Gobierno de Aznar, el que tenía un peaje de nada menos que de setenta y cinco años en el tramo Santiago-Lalín, el Gobierno de Aznar, al mismo tiempo que el Gobierno gallego bipartito BNG-PSOE construía una autovía libre de peaje en el tramo Lalín-Ourense, en ese tramo de la AP53. Esa es su proposición no de ley, pero leyéndola parece que fue al revés. Por cierto, el BNG ya ha incluido en el acuerdo de investidura bonificaciones de hasta el 75 % hasta que no sea rescatada. Con la AP-9 es peor todavía, me refiero al cinismo y a la hipocresía, porque desde el 17 de agosto seguimos pagando peajes gracias al PP. El Gobierno de Aznar prorrogó por nada menos que veinticinco años la concesión y, según la Unión Europea, de forma irregular, pero tienen la cara de cemento y denuncian esa subida, ese incremento, de peajes. Claro que suben, lo firmó Ana Pastor como ministra de Fomento; está incluido en el convenio de 2013.

Presidencia. Señoría, debe finalizar, por favor.

Néstor Rego Candamil

BNGDiputado.Página 44

Finalizo. En canto sexan aprobados os Orzamentos, subirán até 75, e seguimos loitando pola gratuidade, porque é de xustiza, porque estas peaxes prolongadas castigan a todos os galegos e galegas, mais fica claro que, se pagamos peaxes na AP-9, é responsabilidade do PP; se pagamos menos, é grazas ao BNG. É igual coa transferencia. Teñan vergoña. Parece que esqueceron que o Parlamento de Galiza aprobou en catro ocasións esa lei e que vostedes, Ana Pastor como presidenta do Congreso, bloqueou a tramitación da lei...

Finalizo. Cuando sean aprobados los presupuestos, subirán hasta el 75 % porque esos peajes prolongados castigan a todos los gallegos y gallegas. Está claro que si pagamos peajes en la AP-9 es responsabilidad del Partido Popular y si pagamos menos será en aplicación de las bonificaciones del BNG. Por eso les pido que tengan un poco de vergüenza. Parece que se olvidaron de que el Parlamento de Galicia aprobó la ley cuatro veces por unanimidad y Ana Pastor la bloqueó.

Presidencia. Señoría, debe terminar, por favor.

Néstor Rego Candamil

BNGDiputado.Página 44

... nin sequera permitiu que fose debatida nesta cámara. Por tanto, menos electoralismo e máis traballar por Galiza. Está ben que xa se empecen a situar vostedes na oposición. Moito obrigado.

Por tanto, les pido menos electoralismo y más trabajar por Galicia. Estaría bien que se empiecen a situar ya en la oposición.

Muchas gracias.

Presidencia. Gracias. Por el Grupo Parlamentario VOX, tiene la palabra la señora Rueda Perelló. (Aplausos).

Patricia Rueda Perelló

VoxDiputada.Página 44Vídeo

Cómo se nota que estamos en campaña, ¿eh? Porque ahora lo van a arreglar todo el Partido Popular, el BNG… Los gallegos llevan décadas esperando y ahora lo van a arreglar todo. ¡Si es que no pueden ser más falsos! (Aplausos). Cada vez que se acercan las elecciones, los viejos partidos políticos ponen en marcha su maquinaria electoral, y, claro, como estamos a escasas semanas de las elecciones en Galicia el Partido Popular nos trae una iniciativa en la que le pide al Gobierno poner en marcha un plan integral de conservación de las carreteras; llevar a cabo, por supuesto, la ejecución de estudios; impulsar la alta velocidad, mejorar la media distancia y la modernización del ferrocarril de mercancías, entre otras cuestiones. Claro, son medidas que los gallegos necesitan, pero debería darles vergüenza, señorías del Partido Popular, que han tenido mayoría absoluta y no solucionaron estas cuestiones, y tiempo han tenido. (Aplausos).

En cada Pleno y en cada Comisión observo con una profunda tristeza cómo Partido Popular y Partido Socialista entran en el juego de los dimes y diretes, pero después bien que se reparten jueces, comisiones e incluso reforman la Constitución. (Aplausos). Y veo un PP que vota con el Partido Socialista a favor de la Agenda 2030 en el Congreso y en Bruselas, una agenda que los de VOX llevamos años denunciando que es un ataque a nuestro campo, a nuestra mar, a nuestra industria, a nuestros transportistas y a miles de familias en Galicia y en España. Esta mañana me escribía un agricultor malagueño: Patricia, tenemos el patio revuelto. Y solo pude contestar: Ánimo, vuestras reivindicaciones son justas y no estáis solos. Y hoy, en un día en el que se movilizan miles de agricultores españoles, VOX os garantiza nuestro firme compromiso de defenderos con determinación en España y en Bruselas, como hemos hecho desde nuestros inicios. (Aplausos).

Señorías, hay una España profundamente preocupada por la grave situación que padecemos, una España que lleva décadas pagando las nefastas consecuencias de los intereses bipartidistas de quienes han gobernado hasta ahora. Vengo de una tierra, Andalucía, que ha sido ninguneada como lo ha sido Galicia, porque durante cuarenta años el bipartidismo ha creado españoles de primera y de segunda. Y tenemos a un PP muy acomodado en ese juego de sillones y que, además, le tiende la mano a Sánchez, quien pacta con los enemigos de España y con los enemigos del orden constitucional. (Aplausos). Tenemos un Feijóo que dice una cosa un día y hace la contraria al siguiente, al estilo Sánchez; tenemos un Feijóo que llama a la rebeldía a los españoles un domingo, pero que el lunes pacta con el Partido Socialista y que aún va más allá ofreciendo pactos a Puigdemont. Un PP que veta a nuestro candidato en Galicia porque está más preocupado en cómo deshacerse de VOX que en derrotar a Sánchez. (Aplausos).

Así que, señores del PP, a ver cuándo entienden que el enemigo es Sánchez, ETA y los nacionalistas, y no VOX.

Hoy el Partido Popular habla de mejorar las infraestructuras en Galicia. Y, ¿qué harán? Nada, no harán nada, como no hacen nada ni PP ni PSOE en Málaga con el tren litoral, porque llevamos veinte años escuchándolo. En la empresa privada estarían todos despedidos por cobrar y no hacer nada. (Aplausos).

Ustedes no son creíbles. Los gallegos y los españoles no se merecen que les mientan. Hay muchos gallegos muy cansados, cansados de mentiras y cansados de su red clientelar, que es muy similar a la red clientelar del Partido Socialista en Andalucía y que Moreno Bonilla no ha desmontado.

Sí, nosotros les vamos a representar, vamos a representar a los gallegos que no tenían representación hasta ahora porque les representamos con palabras y con hechos. Porque cuando VOX está ―y lo estamos demostrando en Castilla y León y en todos los Gobiernos en los que tenemos presencia― se bajan impuestos, se reduce el gasto político y las subvenciones a sindicatos y patronales, lideramos las políticas agrarias e industriales y trabajamos por la prosperidad. (Aplausos). Porque cuando VOX entra en las instituciones el cambio es a mejor, así que las ideas de VOX tienen sitio en Galicia, en España y en Europa. Las cosas cambiarán y cambiarán a mejor. Por eso en nombre de VOX, que sí tenemos palabra, les decimos, con una gran responsabilidad, que vamos a trabajar por una Galicia a mejor, por una España a mejor y por una Europa a mejor.

Gracias. (Aplausos de las señoras diputadas y los señores diputados del Grupo Parlamentario VOX, puestos en pie).

Presidencia. Gracias. Por el Grupo Parlamentario Socialista, tiene la palabra la señora Martín Rodríguez.

Margarita Martín Rodríguez

PSOEDiputada.Página 45Vídeo

Gracias, presidente. Boa tarde a todas e todos. Es llamativo que se acuerden ustedes —‌el Partido Popular— de Galicia cuando hay una campaña electoral. Hubiera sido mejor que se hubieran acordado cuando gobernaban. No dudamos de la voluntad del Partido Popular ni de su preocupación por esta materia, pero, señorías del Partido Popular, su voluntad no concuerda con sus hechos. Dicen ustedes que Pedro Sánchez decidió marginar a Galicia. Miren, las grandes infraestructuras de Galicia llevan el sello del Partido Socialista. (Aplausos). Vamos a empezar hablando de la alta velocidad, la alta velocidad que nos ha cambiado la vida a los gallegos y a las gallegas. La alta velocidad llegó a Galicia en diciembre de 2011. Con un presidente socialista, José Luis Rodríguez Zapatero, se inauguraba el tramo Ourense-Santiago-A Coruña. (Aplausos). Pero si había una demanda histórica en Galicia era la conexión con la meseta mediante la alta velocidad. ¿Qué hicieron ustedes? ¿Qué pasó cuando gobernó el Partido Popular? Pues pasó que tuvimos que esperar a que viniera a otro Gobierno socialista para que en el año 2011 pudiéramos conectarnos con Madrid mediante el AVE. No fueron ustedes, señores del Partido Popular, fue este Gobierno, el Gobierno de Pedro Sánchez, el que saldó la deuda histórica con los gallegos y las gallegas. Porque durante el Gobierno de Mariano Rajoy y el tándem Feijóo-Rueda en la Xunta de Galicia lo que vivimos fueron paralizaciones y más paralizaciones en las infraestructuras gallegas. Y decía antes que la alta velocidad nos ha mejorado la vida a los que vivimos en Galicia porque, además del impacto económico que supone estar a dos horas y cuarto de Madrid, también supone un gran impacto social. Las personas que estudian o trabajan pueden permitirse llegar a otras provincias de la comunidad autónoma sin tener que trasladar su domicilio, algo impensable hasta hace muy poco. Y esto es gracias al trabajo de este Gobierno, que fue capaz de hacer que el tren fuese un medio de transporte en Galicia, que a lo largo del año pasado han usado cerca de 13,5 millones de viajeros. Pero es que, además, viajamos gratis, porque los abonos aprobados por este Gobierno permiten la gratuidad total de los viajes en tren entre casi todas las ciudades de Galicia. Se puede viajar de Ourense a Coruña, de Ferrol a Pontevedra, de Vigo a Santiago completamente gratis, lo que supuso un ahorro para la economía de todos los gallegos de 32 millones de euros el año pasado. Por cierto, estos abonos se aprobaron a pesar de ustedes, señores del Partido Popular, que votaron en contra. (Aplausos). Preguntan vostedes pola variante exterior do Ourense. Pero se vostedes non querían a variante exterior de Ourense. O proxecto de Raxoi e de Feijóo era que pasase pola vía convencional, polo medio da cidade. Ese era o seu proxecto. Pero poden estar tranquilos porque se está a facer a variante exterior de Ourense. Adif acaba de anunciar o remate do viaduto principal e estase a traballar na finalización do túnel de Rante e os tramos restantes vanse licitar neste semestre do ano 2024.

Preguntan ustedes por la variante exterior de Ourense. ¡Pero si ustedes no querían la variante exterior de Ourense! El proyecto de Rajoy y de Feijóo era que pasase por la vía convencional, por el medio de la ciudad. Ese era su proyecto. Pero pueden estar tranquilos, porque se está haciendo la variante exterior de Ourense. Adif acaba de anunciar la finalización del viaducto principal, se está trabajando en la finalización del túnel de Rante y los tramos restantes se licitarán este semestre del año 2024.

Hablan ustedes de poner en marcha un plan de conservación y mantenimiento de las carreteras. Entendemos —y‌ estamos de acuerdo— que lo que se estropea hay que arreglarlo, pero lo que sabemos también es que las carreteras no se deterioran ni los trenes hay que cambiarlos cada cinco años. Fue su desidia, su inacción, el abandono de su Gobierno, que tuvo esas infraestructuras durante tantos años de gobierno del Partido Popular en los que no se invirtió en la renovación y mantenimiento de esas infraestructuras.

El Gobierno socialista, entre otras muchas medidas, acaba de formalizar un contrato de 13 millones de euros para Ourense y 14 millones para Lugo para la conservación de carreteras del Estado en estas dos provincias. (Aplausos).

Mencionan ustedes la AP-9 y hablan de peajes. Yo no sé cómo tienen vergüenza de venir aquí a hablar de peajes en la AP-9. Esta autopista podría ser gratuita en estos momentos si no fuera porque el Partido Popular decidió prorrogar veinticinco años más una concesión que finalizaba en el año 2023, el año pasado, y ya estaría libre de peajes. Este Gobierno lo que ha hecho ha sido promover descuentos históricos en esta autopista, que pueden llegar este año al 75 %, y también en la A-53. Por cada 10 euros invertidos por el Estado para reducir peajes, 7 son destinados a Galicia, y esto va directamente a los bolsillos de todas las familias.

Presidencia. Señoría, debe finalizar, por favor.

Margarita Martín Rodríguez

PSOEDiputada.Página 46

Ya acabo. Señorías del Partido Popular, los gallegos y las gallegas tenemos memoria, y hay hechos contundentes difíciles de esconder, como es la apuesta de este Gobierno por las infraestructuras en Galicia. Y lo mejor de todo es que este Gobierno tiene cuatro años más para seguir haciendo políticas para mejorar la vida de las personas. Muchas gracias. (Aplausos).

Presidencia. Gracias. En turno de fijación de posiciones, por el Grupo Parlamentario Vasco (EAJ-PNV), tiene la palabra la señora Vaquero Montero.

Maribel (GV (EAJ-PNV)) Vaquero Montero

PNVDiputada.Página 46Vídeo

Presidente jauna, zure baimenarekin eserlekutik egin dut. Talde proposatzaileak esan bezala, ekimen hau kokatzen da kanpaina elektoral baten barruan. Nik bakarrik hitza hartuko dut gure posizioa adierazteko. Abstenitu egingo gara legez besteko proposamen honetan. Mila esker. (Se produce un fallo técnico por el que no se puede oír al intérprete). No me importa repetirlo en castellano.

Presidencia. Se lo agradeceríamos.

Maribel (GV (EAJ-PNV)) Vaquero Montero

PNVDiputada.Página 46

Vale. Lo único que quería decir es que nos vamos a abstener en este punto, ya que, como ha dicho el grupo proponente, se enmarca dentro de la campaña electoral que se va a celebrar el próximo fin de semana en Galicia. Por lo tanto, vamos a abstenernos en esta proposición.

Muchas gracias.

Presidencia. Muchísimas gracias, señora Vaquero. Por el Grupo Parlamentario Plurinacional SUMAR, tiene la palabra la señora Martínez Barbero.

Verónica Martínez Barbero

Grupo SumarDiputada.Página 46Vídeo

Señorías do PP, nesta PNL piden a titularidade da AP-9 para Galicia e manifestan que as peaxes son moi elevadas. Non vou negalo, pero si vou invitalos a facer memoria. A AP-9 naceu cunha concesión privada que remataba no ano 2012 e foron sobre todo as prórrogas aprobadas polo señor Aznar no 2003 as que situaron o final da concesión no 2048. O Estado vai pagar 2300 millóns de euros ata 2048 a unha empresa, a empresa propietaria da AP-9, para financiar as bonificacións que defenden na súa PNL. O valor real da AP-9 está por debaixo desa cifra. Isto supón un enriquecemento abusivo e inxusto dunha empresa ao cargo do orzamento público. Esta é a súa política, a de enriquecer as elites e deixar de lado o resto da poboación. O que defendemos dende Sumar Galicia é transformar a subvención en investimento, recuperando para o sector público a AP-9 libre de peaxes e transferir a súa xestión ao Goberno galego. Máis aló diso, piden a titularidade dunha autoestrada para facer o que? O que fixeron con todos os servizos públicos de competencia autonómica? Teñen a faciana de vir eiquí e falar do público despois de privatizar toda a sanidade pública da provincia de Pontevedra, de desmantelar a atención primaria en Galicia ou de devolver ao Estado 1540 millóns de euros en políticas de emprego sen gastalos nas galegas e galegos entre 2009 e 2020?

Por riba, señores do PP, señorías do PP, falan do tren na súa PNL, señorías do PP, incluso o fan sobre Cercanías. Galicia é o único territorio do Estado que non dispón propiamente dunha rede de Cercanías tras 15 anos do Goberno do Partido Popular. Tiveron algunha oportunidade polo camiño para facer algo, para dotar a Galicia dunha rede de Cercanías. Tiveron unha ministra de Fomento que é coma eu, a día de hoxe: deputada pola provincia de Pontevedra. Saben o que? A listaxe de obras de estradas, autoestradas e de desenvolvemento do tren que recolle na súa PNL? É a listaxe do que o PP non fixo en Galicia en 15 anos de Goberno; é só esa listaxe.

Vouno dicir claramente: a súa PNL é hipócrita e unha farsa electoralista, porque vostedes nin lles importou nunca nin lles importa o que realmente necesita a cidadanía de Galicia.

Eu confío en que ás señorías do PSOE si que lles importe. É por iso, señorías do PSOE e do PSdG, diríxome a vostedes 30 segundos. Temos que asumir que xa chegou o momento de mudar a mobilidade en Galicia, e vou ser clara: o que precisa a clase traballadora galega é dunha verdadeira rede de Cercanías, máis fiable e con máis frecuencias. Si, pero para vostedes tamén miro, porque non saben, non teñen nin idea, non lles interesa saber o que precisa a clase traballadora galega. Iso só vai ser posible se podemos facer o mantemento dos nosos trens no noso territorio. Vaille chegar ao Goberno un proxecto neste sentido por parte de Sumar e eu prégolles ter o seu apoio.

Pero en Galicia, señorías do PP, o que precisamos é dunha mobilidade vertebradora do territorio, mobilidade. E vostedes en 15 anos fixeron unicamente dúas cousas en materia de mobilidade, e digo mobilidade porque poño no centro as persoas. Vostedes falan de infraestruturas porque é falar de empresas e UTES. O primeiro que fixeron foi pedir o AVE, que eu son moi partidaria de que o AVE chegue a toda Galicia. Por suposto, pero que o precisa realmente a xente que traballa e estudia en Galicia é dunha mobilidade colectiva e pública que lle permita chegar ao choio, porque o AVE o van usar unha vez cada catro anos para vir á capital do Estado.

E o segundo que fixeron foi privatizar de maneira escandalosa e abraiante a mobilidade a través do autobús. A política do señor Feijóo e do seu herdeiro, o xestor que deixou na presidencia de Galicia, o señor Rueda, pódese resumir nunha palabra en materia de autobús: nepotismo. Parecen ignorar que en Galicia hai máis dunha empresa de autobuses; un nepotismo que á cidadanía galega nos dá noxo. Pero que, alén diso, o que ten como consecuencia é unha xestión nefasta, nefasta do transporte público porque as empresas o que poñen por diante é o beneficio, non unha calidade de servizo público. Todo isto acabouse, iso si, e nótase que teñen medo. Nótase que saben que van perder porque están regalando subvencións e bonos como non fixeron nos últimos 14 anos. De feito, o que están a facer os conselleiros é visitar na precampaña as residencias privatizadas da terceira idade; visítanas os conselleiros, porque as familias non poden visitar os residentes. Saben por que? Porque queda a hora e media. Mandáronos fóra. Necesitamos coidados de cercanía, pero imos conseguilo. Imos conseguilo porque rematou o tempo en Galicia do politiqueo, do clientelismo, na nefasta xestión desta Galicia que vostedes din que funciona. Claro. Funciona para vostedes e para os poderosos. Para eses funciona.

Muchas gracias, presidente. Señorías del PP, en esta PNL piden la titularidad de la AP-9 para Galicia y manifiestan que los peajes son muy elevados. No lo voy a negar, pero sí les invitaré a hacer memoria. La AP-9 nació con una concesión privada que terminaba en el 2012 y fueron las prórrogas otorgadas por Aznar en el 2003 las que situaron el final de la concesión en el 2048. El Estado pagará 2300 millones de euros hasta el 2048 a una empresa propietaria de la AP-9 para financiar las bonificaciones que defienden en su PNL. El valor real de la AP-9 está por debajo de esa cifra. ¡Esto es un enriquecimiento abusivo e injusto de una empresa al cargo del presupuesto público! Esta es su política: enriquecer a las élites y dejar de dar al resto de la población. Lo que defendemos desde SUMAR Galicia es transformar la subvención en inversión, recuperando para el sector público una autopista libre de peajes, y transferir su gestión al Gobierno gallego.

Además, piden la titularidad de una autopista ¿para hacer el qué? ¿Lo que han hecho con todos los servicios públicos de competencia autonómica? ¿Tienen la cara de venir aquí y hablar de lo público después de privatizar toda la sanidad pública de la provincia de Pontevedra, de desmantelar la atención primaria en Galicia o de devolver al Estado 1540 millones de euros en políticas de empleo sin gastarlos en los gallegos y gallegas entre 2009 y 2020? (Aplausos).

Por encima, señores del PP, señorías del PP, hablan del tren en su PNL, incluso lo hacen sobre las cercanías. Galicia es el único territorio del Estado que no dispone propiamente de una red de cercanías después de quince años de gobierno del PP. Han tenido alguna oportunidad por el camino para hacer algo, para dotar a Galicia de una red de cercanías. Han tenido una ministra de Fomento que, como yo, hoy en día es diputada por la provincia de Pontevedra. ¿Saben qué es el listado de obras de autopistas y carreteras y desarrollo del tren que recogen en su PNL? Es la lista de lo que el PP no ha hecho en Galicia en quince años de gobierno. Eso es esa lista. Lo diré claramente: su PNL es hipócrita, es una farsa electoralista, porque a ustedes no les ha importado nunca ni les importa lo que realmente necesita la ciudadanía de Galicia. Confío en que a las señorías del PSOE sí les importe.

Y, señorías del PSOE y del PSdG, me dirijo a ustedes treinta segundos: tenemos que asumir que ha llegado el momento de cambiar la movilidad en Galicia. Y seré clara, lo que necesita la clase trabajadora gallega es una verdadera red de cercanías, más fiable y con más frecuencias. También los miro a ustedes, porque no saben, no les interesa, no tienen interés en lo que necesita la clase trabajadora gallega. Eso solo será posible si podemos hacer el mantenimiento de nuestros trenes en nuestro territorio. Llegará al Gobierno un proyecto en este sentido por parte de SUMAR, y yo les ruego contar con su apoyo.

En Galicia, señorías del PP, lo que necesitamos es una movilidad vertebradora del territorio, movilidad. Ustedes, en quince años, han hecho exactamente dos cosas en movilidad. Yo hablo de movilidad, porque pongo en el centro a las personas. Ustedes ponen las infraestructuras, porque es hablar de empresas. Lo primero que han hecho es pedir el AVE. Yo soy partidaria de que el AVE llegue a Galicia, por supuesto, pero lo que necesita realmente la gente que trabaja en Galicia es una movilidad colectiva y pública que les permita llegar a su trabajo, porque el AVE lo usarán una vez cada cuatro años para llegar a la capital del Estado. Y lo segundo que han hecho ha sido privatizar de manera escandalosa y sorprendente la movilidad a través del autobús. La política del señor Feijóo y de su heredero, el gestor que ha dejado en la Presidencia de Galicia, el señor Rueda, se puede resumir en una palabra únicamente: nepotismo. Parece que ahora en Galicia solamente hay una empresa de autobuses. Un nepotismo que a la mayoría gallega nos da vergüenza y asco, pero además es que es una gestión nefasta del transporte público, porque las empresas ponen por delante el beneficio, no la calidad del transporte.

Todo esto se ha acabado, por supuesto. Tienen miedo, saben que van a perder, porque están regalando subvenciones y bonos como no han hecho en los últimos catorce años. Lo que están haciendo los consejeros es visitar durante la precampaña las residencias de tercera edad, los consejeros van a las residencias. (Rumores). Las familias no pueden visitar a los residentes porque viven lejos, a hora y media de distancia. Pero lo vamos a conseguir, ¡porque ha terminado en Galicia el tiempo del politiqueo, del clientelismo, de la nefasta gestión de esta Galicia que ustedes dicen que funciona, porque funciona para ustedes y para los poderosos, para eso funciona, sí! (Aplausos).

Presidencia. Señoría, debe finalizar.

Verónica Martínez Barbero

Grupo SumarDiputada.Página 48

Remato, remato. Isto explicouno Marta Lois onte, nun debate que demostrou unha vez máis o que son as políticas útiles, as políticas de propostas. Necesitamos, precisamos e imos ter, grazas un Sumar forte nun goberno progresista, imos ter unha mobilidade social, laborista e sostible a través do tren. Queremos e imos ter vivenda pública, políticas públicas de emprego, unha verdadeira política industrial e imos sacar a sanidade pública do coma profundo no que o meteron 15 anos do seu Goberno en Galicia.

Termino. Esto lo explicó Marta Lois en el debate, que demostró lo que son las políticas útiles. Necesitamos y tendremos, gracias a un SUMAR fuerte, un Gobierno progresista; tendremos una movilidad social, laborista y sostenible a través del tren. Queremos y tendremos vivienda pública, políticas públicas de empleo, una verdadera política industrial, y sacaremos a la sanidad pública del coma profundo en la que lo han metido los quince años de su gobierno en Galicia. (Aplausos).

―  DEL GRUPO PARLAMENTARIO SOCIALISTA, PARA EL APOYO A LA CADENA DE VALOR DEL SECTOR DEL AUTOMÓVIL Y DESPLIEGUE DEL VEHÍCULO ELÉCTRICO Y CONECTADO DE GALICIA. (Número de expediente 162/000108).

Presidencia. Gracias. Continuamos con la Proposición no de ley del Grupo Parlamentario Socialista, para el apoyo a la cadena de valor del sector del automóvil y despliegue del vehículo eléctrico y conectado de Galicia. Para la presentación de la iniciativa, tiene la palabra el señor Regades Fernández.